Schrif­te­lijke vragen Plusquin over Mogelijke inte­gri­teits­kwestie bij verdeling Europese subsi­die­gelden en opdrachten Interreg Euregio Maas-Rijn


Indiendatum: 16 sep. 2021

Geacht college,

Op maandag 13 september jl. wordt bekend dat de verdeling van Europees subsidiegeld door de provincie Limburg niet naar behoren gebeurt. Dit geld is bedoeld voor grensoverschrijdende projecten in de Euregio Maas-Rijn, en afkomstig van de Europese Commissie. De provincie Limburg wijst de besteding aan. De laatste jaren zijn er, blijkens brieven waarover de pers beschikt, veel klachten ontstaan door gebrekkige communicatie en steeds wisselende subsidievoorwaarden. Daardoor lopen projecten veel vertraging op. Over de periode 2014-2020 is de helft van de plannen niet gerealiseerd.

Daarenboven is de rol van de coördinator van Interreg Euregio Maas-Rijn niet geheel onbesproken. Inmiddels is daartoe enige opheldering over verschaft door de commissaris van de Koning. Desalniettemin leidt dit bij de Partij voor de Dieren-fractie tot de volgende vragen, mede gelet op de integriteitskwesties die geleid hebben tot het aftreden van het vorige college.

  • Verscheidene organisaties die subsidie bij de provincie opvroegen, klagen over teruggedraaide besluiten, stroeve communicatie en wisselende verantwoordingsvoorwaarden voor de verleende subsidie. Naderhand wijzigen van de subsidiebeschikking is mogelijk, maar onder strikte voorwaarden. Hebben er zich sinds de start van het vijfde Interreg-programma in 2014 zulke wijzigingen voorgedaan? Zo ja, wanneer, voor welke projecten en kan het college daarvan een overzicht doen toekomen? Zo nee, waarom zijn de besluiten dan toch teruggedraaid en hoe gaat het college dit rechtzetten?
  • Subsidieaanvragers weten jarenlang maar moeilijk waar ze aan toe zijn, waardoor projecten jarenlange vertraging oplopen. Dit staat haaks op de rechtszekerheids- en motiveringsbeginselen. Vindt het college dat deze algemene beginselen van behoorlijk bestuur gehonoreerd zijn? Zo ja, kan het zijn antwoord toelichten? Zo nee, waarom niet en hoe gaat het college dit in het vervolg rechtzetten?
  • Ook de Europese Commissie zelf is niet tevreden met deze gang van zaken. Drie jaar geleden al heeft zij een brief met tekortkomingen geschreven. Ook in 2019 en 2021 schreef de Europese Commissie kritische brieven over de ‘administratieve puinhopen’, de gebrekkige communicatie, veranderende voorwaarden en lange wachttijden. Volgens de commissaris van de Koning zijn er vereenvoudigingen en verbeteringen doorgevoerd om de bureaucratie tegen te gaan. Welke maatregelen heeft het college getroffen om dit te verhelpen en sinds wanneer?
  • Volgens de jaarlijkse auditverslagen zouden er geen ‘red flags’ zijn. Toch uit de Europese Commissie kritiek op het ontbreken van maatregelen tegen corruptie en fraude in de voortgangsrapportage. Hoe kan het college dit verklaren? Vindt het college dat de voortgangsrapportage conform de fraudebestrijding van het Verdrag betreffende de werking van de EU is? Zo ja, waarom en waar blijkt dat uit? Zo nee, waarom niet en wat gaat het college doen om dit recht te zetten?

In 2021 zijn de EU-regels om belangenverstrengeling tegen te gaan, aangescherpt. De onpartijdige en objectieve uitoefening van iemand die subsidiegeld verdeelt, wordt in gevaar gebracht door familiebanden, persoonlijke relaties, politieke gezindheid of nationaliteit, economische belangen of elk ander direct of indirect belang. Dit toetsingskader is ook van toepassing bij de verlening en vaststelling van Euregiosubsidies.

Degene die de Interreg Euregio Maas-Rijn bij de provincie Limburg coördineert, is tevens burgemeester van een gemeente in de Euregio. Deze gemeente is daardoor mogelijk subsidieontvanger van het Interreg-programma. De bewuste coördinator is niet alleen voorzitter van het toezichtscomité dat de subsidieprojecten selecteert, maar schrijft bovendien de subsidiebesluiten.

  • Twee zusterorganisaties van de coördinators politieke partij ontvangen eveneens subsidies voor Interreg-projecten. Diens onpartijdige en objectieve uitvoering komt dus in gevaar door politieke gezindheid. Vindt het college dat deze subsidieverstrekking het bovenstaand toetsingskader doorstaan? Zo ja, waarom en wat is hiervan het gevolg van de verleende subsidies voor het college? Zo nee, waarom niet?
  • Is het college het met de PvdD-fractie eens dit de schijn van belangenverstrengeling tegen heeft? Zo ja, waarom en wat is hiervan het gevolg van de verleende subsidies voor het college? Zo nee, waarom niet?
  • Zijn er nog meer subsidieverleningen die een dergelijk verloop kennen die door betrokkenheid van de bewuste coördinator mogelijke belangenverstrengeling opleveren? Zo ja, welke, kan het college daarvan een overzicht doen toekomen, wat is voor deze subsidieverleningen het gevolg voor het college en hoe beoordeelt het college deze subsidiebeschikkingen achteraf? Zo nee, waarom niet?

Volgens de coördinator zou er binnen het provinciale toezichtscomité een integriteitsprocedure gelden. ‘Wie belangen heeft in een project, stemt niet mee en bemoeit zich niet met adviezen’, luidt het. Ook heeft de coördinator bij zijn aanstellingen een aantal nevenfuncties neergelegd, en van overige melding gedaan. Als mogelijke integriteitskwesties zouden opspelen, zou de coördinator daar actief melding van maken.

  • Toch blijkt de coördinator in 2019 een bedrijf waar hij banden mee heeft, aanbevolen te hebben bij de provincie Limburg waarbij hijzelf meebesliste over de gunning.
    Kan het college dit verloop bevestigen?
  • Hoe kan het dat de coördinator toch meestemt ondanks de geldende integriteitsprocedure binnen het toezichtscomité en zijn actieve meldingsplicht? Vindt het college dat deze procedure in casu voldoende is nageleefd? Zo ja, waarom? Zo nee, waarom niet, wat is daarvan het gevolg voor het college en gaat het de procedure verder aanscherpen?
  • Drie andere bedrijven dongen mee naar deze opdracht, waarvan twee aangeven dat de aanbestedingsvoorwaarden erg rommelig waren; een objectief puntensysteem ontbrak. Uiteindelijk kreeg het bedrijf dat banden heeft met de coördinator de gunning. De coördinator droeg het bedrijf niet alleen aan, maar zat bovendien in de jury. Volgens de commissaris van de Koning zou de Europese aanbestedingsprocedure echter correct doorlopen zijn, maar geeft ook aan dat de coördinator betrokken was bij de gunning. Hoe is door diens betrokkenheid voldoende objectiviteit geborgd?
  • Zijn er nog meer gunningsprojecten die een dergelijk verloop kennen die door betrokkenheid van de bewuste coördinator mogelijke belangenverstrengeling opleveren? Zo ja, welke, kan het college daarvan een overzicht doen toekomen en hoe beoordeelt het college deze gang van zaken achteraf? Zo nee, waarom niet?
  • De laatste jaren spelen er veel integriteitskwesties binnen de provincie Limburg. Daarom heeft de PvdD-fractie een motie ingediend voor een openbaar lobbyregister bij de provincie Limburg. Deze motie is overgenomen door de commissaris van de Koning. Op welke termijn wordt uitvoering gegeven aan deze motie?

Gaarne beantwoording binnen de daarvoor geldende termijn.

Hoogachtend,

Pascale Plusquin

Partij voor de Dieren